Türkiye’de 2024 yılında sanayi, enerji ve belediye kaynaklı atıkların yönetimi konusunda önemli veriler açıklandı.
İmalat sanayinde toplam 24,4 milyon ton atık oluşurken, bunun 4,2 milyon tonu tehlikeli atık sınıfında yer aldı. Üretilen atıkların yüzde 70,1’i satış veya lisanslı tesislere gönderildi, yüzde 12,1’i geri kazanıldı, yüzde 10,8’i ise düzenli depolama tesislerinde bertaraf edildi.
Maden işletmelerinde dekapaj malzemesi hariç 40,5 milyon ton, dahil edildiğinde ise toplam 1 milyar 61 milyon ton atık meydana geldi. Bu atıkların yüzde 85,1’i pasa sahaları, barajlar veya depolama tesislerinde bertaraf edilirken, yüzde 12,5’i ocak içine geri dolduruldu.
Termik santrallerde üretilen 26,5 milyon ton atığın 10,4 bin tonu tehlikeli sınıfa girerken, atığın yüzde 84,6’sı kül ve cüruflardan oluştu. Üretilen atığın yüzde 86,9’u kül dağı, baraj veya depolama tesislerinde bertaraf edildi. OSB’lerde altyapı ve arıtma faaliyetleri sonucu 397 bin ton atık oluştu ve bunun yüzde 95,5’i atık işleme tesislerine gönderildi.
Belediyeler 2024’te 32,3 milyon ton kentsel atık topladı. Ülke genelindeki 1.401 belediyeden 1.392’si atık hizmeti sunarken, toplanan atıkların yüzde 88,9’u atık işleme tesislerine, yüzde 10,9’u ise belediye çöplüklerine gönderildi. Kişi başına günlük atık miktarı 1,09 kilogram olarak kaydedildi. Ayrıca belediye atıksu arıtma tesislerinde 353 bin ton arıtma çamuru oluştu.
TÜİK verilerine göre, atık bertaraf ve geri kazanım tesislerinde toplam 195 milyon ton atık işlendi. Bunların 139 milyon tonu bertaraf edilirken, 56 milyon tonu geri kazanıldı. Düzenli depolama tesislerinde 138 milyon ton, yakma tesislerinde 448 bin ton, ko-insinerasyon tesislerinde ise 4,7 milyon ton atık enerji üretiminde değerlendirildi. Kompost tesislerinde 124 bin ton, diğer geri kazanım tesislerinde ise 51,5 milyon ton metal, plastik, kâğıt ve mineral türü atık geri kazanıldı.
