Ankara merkezli Toplum Çalışmaları Enstitüsü tarafından hazırlanan “Dijital Reklamcılık Raporu”, Türkiye’de dijital reklamcılık, genel arama hizmetleri ve mobil uygulama pazarındaki yoğunlaşmanın ekonomik etkilerini veri temelli analizlerle ele aldı. Rapora, Enstitü Başkanı Yavuz Selim Günay ile Araştırma ve Veri Analizi Programı Direktörü Yağmur Uzunırmak imza attı.
Rapora göre, Türkiye’de toplam medya ve reklam yatırımları 2024 itibarıyla 253,6 milyar liraya ulaştı. Bu hacmin yüzde 72,4’ünü dijital mecralar oluşturdu. Dijital reklam harcamalarının 2022’de 831 milyon dolar seviyesindeyken 2025’te 1,084 milyar dolara yükseldiği, 2028’de ise 1,359 milyar dolara ulaşmasının beklendiği kaydedildi. Altı yıllık dönemde toplam artış oranının yaklaşık yüzde 63 olduğu vurgulandı.
Büyümenin en hızlı yaşandığı alanın arama reklamcılığı olduğu belirtilirken, bu alandaki harcamaların 2022’de yaklaşık 430 milyon dolar seviyesindeyken 2025’te 600 milyon doların üzerine çıktığı, 2028’de ise 800 milyon dolara yaklaşmasının öngörüldüğü ifade edildi.
Pazar payı arttıkça maliyet yükseliyor
Raporda, Google’ın arama motoru pazar payı ile tıklama başına maliyet (TBM) arasındaki ilişkiye dikkat çekildi. Güney Kore ve Rusya gibi Google’ın görece daha düşük paya sahip olduğu ülkelerde TBM’nin 0,26–0,28 dolar bandında seyrettiği, pazar payının yüzde 90’lara yaklaştığı ülkelerde ise maliyetlerin belirgin biçimde yükseldiği aktarıldı.
Türkiye’de Google’ın arama pazar payının yüzde 85’in üzerinde olduğu, TBM’nin ise 0,65 dolar ile incelenen ülkeler arasında en yüksek seviyelerden birine ulaştığı belirtildi. Dünya ortalamasının 0,60 dolar olduğu hatırlatılırken, yerel ya da alternatif arama motorlarının bulunduğu pazarlarda reklamverenler açısından daha rekabetçi bir fiyatlama ortamının oluştuğu vurgulandı.
E-ticaret büyüyor ama payı sınırlı
Türkiye’de e-ticaret kullanım oranının 2019’da yüzde 10 seviyesindeyken 2023’te yüzde 20’ye yükseldiği, 2024’te ise yüzde 19’a gerilediği aktarıldı. Çevrim içi alışveriş yapan yetişkin nüfus oranının ise 2017’de yüzde 25’ten 2025’te yüzde 56’ya çıktığı ifade edildi.
